definitie van relativisme

Relativisme is een filosofische stroming die is gebaseerd op één idee: absolute waarheid bestaat niet. Met andere woorden, waarheid is relatief, in de zin dat het concept waarheid afhangt van variabele criteria (wetenschappelijke theorieën, persoonlijke evaluaties of culturele tradities).

Het concept van relativisme is in tegenstelling tot dat van dogmatisme, dat is de intellectuele benadering die het bestaan ​​van een waarheid of dogma als een fundamenteel principe verdedigt.

Moreel relativisme

Mensen ontkomen er niet aan om gedrag ethisch te waarderen. Dit houdt in dat we iets om de een of andere reden als goed of slecht beschouwen. Vanuit relativistisch perspectief zijn morele evaluaties onderhevig aan een wereldbeeld en daarom zijn er evenveel wereldbeelden als culturen of individuen. Bijgevolg is het bevestigen dat iets goed of slecht is een kwestie van omstandigheden die morele oordelen bepalen.

Relativisme is een houding

Relativisme heeft in oorsprong een filosofische dimensie, zowel in relatie tot kennis als in relatie tot moraliteit. Deze benadering gaat echter verder dan het filosofische terrein. In feite zou je kunnen zeggen dat relativisme een manier is om de werkelijkheid te benaderen of, met andere woorden, een vitale houding.

Dus wie zichzelf als een relativist beschouwt, begrijpt dat zijn waarheid gebaseerd is op zijn eigen idee van de waarheid en niet de waarheid in hoofdletters is. De relativist is zich bewust van de invloed van zijn culturele omgeving op zijn ideeën. In die zin begrijpt hij dat andere mensen verschillende meningen hebben, aangezien zij ook in andere omstandigheden leven.

De persoon die het relativisme verdedigt, wijkt af van dogmatische posities en neigt naar tolerantie

Deze intellectuele houding heeft een duidelijk positief aspect: het vermijdt fanatisme en elke ideologie gebaseerd op absolute waarheden. Als iemand de werkelijkheid met een relativistische blik ziet, gelooft hij niet dat zijn cultuur, zijn land of zijn ideeën de beste zijn. De geest van relativisme heeft echter een zeker "gevaar": de neiging om niets als geldig te aanvaarden, aangezien alles relatief is.

Als deze intellectuele benadering of levenshouding tot het uiterste wordt doorgevoerd, is het mogelijk dat praktisch elke positie gerechtvaardigd kan worden. In feite is relativisme in strikte zin tegenstrijdig, want door te bevestigen dat de waarheid niet bestaat, wordt er al een waarheid bevestigd.

De 'zwakheden' van het relativisme maken het tot een stroming die op verschillende fronten wordt afgewezen, vooral vanuit religieuze benaderingen die op fundamentele principes zijn gebaseerd.